Dritëro Agolli bashkë me francezin Andre Vauchez, ishin dy shkrimtarët e huaj në Itali që morën çmimin letrar “Carlo Levi”, në edicionin e 16-të të ndarjes së këtij çmimi të themeluar në vitin 1988.
Në motivacionin për dhënien e çmimit për Agollin thuhej se, vargjet e tij i japin jetë një thirrjeje prekëse, në të cilën të gjithë elementet e jetës gërshetohen e shkrihen tek njëri-tjetri për të ravijëzuar një identitet i cili është fëmijëri, punë, dhimbje, beteja, dashuri, përhumbje dhe shpëtim.
“ÇMIMI ‘CARLO LEVI’ shkrimtarit disident DRITERO AGOLLI. Poet, gazetar dhe shkrimtar, ngushtësisht i lidhur me traditën dhe rrënjët e tij nga vendlindja, gjithnjë ka vënë në pah me krenari origjinën e tij. Vargjet e tij i japin jetë një thirrjeje prekëse, në të cilën të gjithë elementet e jetës gërshetohen e shkrihen tek njëri-tjetri për të ravijëzuar një identitet, i cili është fëmijëri, punë, dhimbje, beteja, dashuri, përhumbje dhe shpëtim“.
Motivacioni vijon me një përshkrim të veprës së Dritëroit, kur thuhet se “në romanet e tij ‘Shkëlqimi dhe rënia e shokut Zylo’ dhe ‘Njeriu me Top’ me kurajo të admirueshme i jep jetë kritikës sarkastike ndaj burokracisë tek i pari dhe përkujtimit epik dhe ironik të heroizmit partizan në luftën kundër nazifashizmit tek i dyti“.
Me këtë rast poeti Dritëro Agolli u ka dërguar një letër organizatorëve të ccmimit, ku shkruan: “Të nderuar miq,
Unë sot duhet të isha atje mes jush, por jam një kalë që i kanë dalë brinjët dhe i kanë rënë patkonjtë nga udhëtimi i gjatë, megjithatë, këtij kali patkonjtë e trurit ende i mbathen.
Por të mos bëhem i mërzitshëm si personazh parlamenti, falenderoj jurinë e edicionit të XVI të Çmimit Kombëtar për Letërsinë “Carlo Levi” dhe veçanërisht Rafaele Nigron, mikun e mirë dhe shkrimtarin e shquar, vepra e të cilit tanimë është njohur dhe pritur në Shqipëri me dashuri dhe vlerësim nga lexuesit e shumtë dhe kritika letrare.
Unë ndiej një kënaqësi të madhe të marr një çmim me emrin e Carlo Levit, piktorit, publicistit dhe shkrimtarit të shquar, luftëtarit antifashist dhe ëndërrimtarit për një botë të re pa varfëri, padrejtësi shoqërore dhe pa luftëra. Sikur të ndodhte një mrekulli që Carlo Levi të më shtrëngonte dorën, vetëm kjo gjë do të ishte çmimi më i madh që do të merrja ndonjëherë.
Letërsia shqiptare që në fillimet e saj është ushqyer nga letërsia, arti dhe kultura italiane, sepse jemi fqinj dhe, siç thonë, na ndan vetëm një mur uji dhe mbi këtë mur uji siç fluturojnë pulëbardhat në brigjet tona, ashtu fluturon poezia, proza, muzika dhe të gjitha artet e tjera.
Edhe një herë, nëpërmjet kësaj përshëndetjeje të shkruar dhe të përcjellë nga vajza ime Elona, ju falenderoj për nderin dhe emocionet që më dhatë me “Carlo Levi”.
Pleqtë dhe fëmijët u gëzohen çmimeve.”
Dritëro Agolli nuk është disident dhe as ka qenë.
Driteroi tregoi qe nuk eshte kale por gomar kur Basha vodhi bashkine e Tiranes.
Kruja ai shkrojti për vete dhe tha kale . Si duket smun u durove nga karakteri dhe tregove q’je
mali,
Eshte per te vene duart ne koke. Na doli edhe Dritero Agolli disident. Kur vdiq Enveri, duhej te mesonim permendesh elegjine qe shkroi Driteroi per te. Te pakten Ismaili nuk shkroi gje. Driteroi ishte ai qe i dergoi telegram urimi Lulzim Bashes per “fitoren” e zgjedhjeve per kryetar bashkie. Ai ka nje pene te fuqishme, por si njeri ka qene dhe eshte nje sahanlepires i ndyre.
Eh, disidentet nuk do t’i bej vepra e tyre, do t’i bejme ne, sipas nevojes e interesit ditor!
Urime per çmimin !
‘Shkëlqimi dhe rënia e shokut Zylo’ dhe ‘Njeriu me Top’ jane shkruar shume kohe me pare,ne “realizmin socialist”,me te drejt jane vlersuar.
“këtij kali patkonjtë e trurit ende i mbathen” mbase, po te shkruash perseri.
DRITERO, per shqiperin dhe shqipetaret , sic ke emrin ,ke qene , je e do te jesh drit e nder i saj. Te uroj jet te gjat e te shendetshme.
Uroni Gjeniun e letrave shqipo mor felliqesira trurrjedhur, mor kafsh te ndyra qenie pa identitet muter…
o kokqyp
Kamera
Nese e perdor fjalen mut, se pari haje vete. Se dyti ne ka mut dhe qen te vertete ne letersine shqiptare te realizmit socialist
(qe duket hapur ti s’e njeh fare), eshte pikerisht Dritero Agolli:
komunist, kryetar i Lidhjes se Shkrimtareve, Anetar i Komitetit Qendror te PPSH, Deputet i Kuvendit Popullor dhe tere jeten e pegera e Enver Hoxhes. Plus, nje pijanec i ndyre dhe fshatar ne palce. Nuk numerohen se sa artiste dhe shkrimtare kane vuajtur poshtersite, denimet deri ne internim apo edhe burg, nga pislleqet e pushtetit despotik te Driteriot. Dhe tani qe po i afrohet vdekja, ne vend te pastroje se paku ndergjegjen e perlyer me krime dhe t’i kerkoje ndjese viktimave te tij, shoqerise shqiptare dhe sidomos vete letersise, te cilen a shnderroi ne pacavure komuniste, akoma jargavitet si delirant neper ca intervista te peshtira. Eshte per te ardhur keq qe ca njerez si ty, pa ditur fare te verteten, hidhen ne mbrojtje te nje njeriu qe u ka bere keq shume njerezve. Nuk do te te vinte mire po te ishe ti vete njeri nga viktimat ne fjale.
DRITEROI KA QENE DHE ESHTE DRITERO.
Ja okay, ndoshta nuk eshte desident ,(duhet qe ne te shofim e kapemi ne nji gafe te jo Agollit!),,,por nji personazh i shquar i letersise ktij vendi i cili edhe pse pak i vrazhd ne karakterin kal, i ka dhen ktij vendi dicka qe duhet pare me rrespekt. Urime .
Nje njeri madh nuk mund te behet i vogel ! Driteroi eshte nga figurat e medha te kombit shqiptar . Ai ka ditur qe me penen e tij te fshikulloje regjimin dhe te nxjerre vetem perla nga dora e tij!
Jete te gjate Driteroit !
Driteroi eshte njeri monument.Jete te gjate dhe krijimtari ne vazhdimsi…
Ku me mire se fabula “Kali dhe gomari” eshte ironizuar rregjimi i kaluar,
ku me mire se romani “Shkelqimi dhe renia e shokut Zylo”eshte analizuar
ne ate periudhe sistemi ?Disident nuk do te thote ti biesh murit me koke.Urime dhe jete te gjate shkrimtarit.
dritro agolli eshte shkrimtar dhe mbi te gjitha shqipetar i nderuar;; bres pas brezi
gruan e pare ruse qe pati edhe nje djale ,as ne aeroport nuk e percolli ky desidenti i vetshpallur,nuk ja mbante bitha nga partia nene??
Ahahahahahahahahahahahahah,
Ahahahahahahahahahahahahah,
Ahahahahahahahahahahahahah…
Cer-eeeeeeeeeeeeee!
Thuje thuje dhe njiher se mknoqe
Mir njikto kamunistet por me gogolin cpate a derman, gjynaf qi bi mqaf
Kadal djal se po dhihesh nbrek, kina pampersa tani, ne vend te pelenave.
Nqs ti per nji moment do ta perfytyroje veten si nji nga ato “pamp’pel” un do ta plotesoja deshiren plot kenaqsi…horrooooooo !
Dritero! Futi edhe nje dopje dhe mbath edhe kalin e llapes!
Se qe te kete patkoj truri vetem nga ty e kemi degjuar!
Nderim dhe respekt per shkrimtarin dritero agolli .
TRINOMI:SHQIPETAR-INTELEKTUAL-ARTIST.I VETEM DHE I FUNDIT GJALLE PAS RILINDASVE,MIGJENIT,NOLIT-
Jam tu nigju kongen r Zhakut ue ;
Je ne metro ti” o kopan hahahahahaa ,
ktu o estrad pasha rilindjen
Emra si te shkrimtarit te rene nga kali sot per hir te moshes e aspak per hir te nje dhimbjeje nga doza e pendimit gjithmone do te mbeten ne kujtesen e popullit shqiptar si njeri qe ndihmoi ne cimentimin e diktatures me te eger ne europe , si njeri qe talentin e tij e vuri ne sherbim te diktatoreve e asnjehere ne sherbim te popullit !!!Se po te kishte at guxim e burreri ai e armata e tij do te benin te mundur t”ja cirrnin masken , te godisnin e te organizonin popullin per revolucionin shpetues !!!Qendrimi i tij ne ato vite “te lavdishme “sic e pershkruan dhe ai ne cdo veper te tij me ka hequr atehere edhe sot mjerisht ate deshire qe te lexoj veprat e tij !!!Kur din se cfare njeriu fshihet pas nje kopertine libri ,a do te donte dikush te shfletonte ate liber ????????????
Te kerkosh ktij stani te prodhoj bylmet europian…te bej ste qe ne e quajm ndryshe (avantgarde) e ndryshoj gfatet e nji shoqerie ,ta zgjoj ate e tregoj se per ku shkon kjo rruge,mendoj eshte jasht natyres se rraces deleve te stanit . O thjesht ceshtje rrace me prejardhje kameleoni.
Atehere kishim edhe shkrimtare edhe artiste edhe humoriste edhe filma.
Keni te drejte qe thoni se i sherbyen regjimit. Po pse kur do te vije ajo kohe qe te mos ti sherbehet regjimit. Sala te nxirte me zor ne miting ose ik nga puna.
Per mua Driteroi eshte i madh per kohen, se shkroi vepro popullore qe i perlqyem te gjithe, por nuk ishte trim.
Nuk ishte trim se rusen me femije nga frika e ndau. Njehere se hapi gojen me thene ku po shkon shoqeria shqitare e asja kohe.
Ka per edhe gafa te tjera qe nuk i lejoheshin atij, shkurt nuk ishte trim dhe donte te jetonte e te hante e te pinte mire, pra nuk donte te sakrifikonte.
Dhe nga ne mos te kerkoje me shume se nuk ka sakrifikuar.
Eshte e vertet…
Nganjiher kerkojme aq shume atje ku s`duhet!
Ky stan kte bylmet ka.
Ajo qe duhet te theksohet eshte ,se shqiptaret ..
e kane shume te veshtir te perballen me realitetin ,ne cdo aspekt te asah jete aty dhe se shumica qe diskuton e jep nji opinion mbi figurat e shquara te letrave shqiptare, kan nji munges te theksuar te parit te gjerave ashtu si do duhej. Sa i takon maokut qe u shporr ,ai e ktheu ket pipull ne kulturen e epokes mesjetare
Driteroi ishte komuniste,dhe mbeti komuniste.
Leksjon dinjiteti per plehrat e komunizmit Shqiptar.
Buona fortuna, Grande vecchio leone.
Driteroi eshte dhe do te mbetet perjetesisht NDERI KOMBIT. !!!!!!!!!!
Agolli dhe Kadare bene EPOKE ne letersine shqipe. Shkrimtar dhe poet te kalibrit te MADH qe i vijne rralle kombit.
Ata qendrojne ne panteonin e kombit tone per se gjalli.
Kur nje plak thote qe e kam akoma trurin ne rregull do te thote qe truri i tij ka shkuar per lesh.
Paserka ndrrue te zotin kali ë?
Dhe samarin nga te kuq paskerkej tentue me e ly blu,por ka dal tip përpëll violet….
ngjyr homosh…
o Rita kurva ti s’ishe e zonja te hidhje Sale serbin ne kohe demokracie e jo te hidhje Enver Hoxhen ne kohen e diktatures , kurva kurve ngelet
Ore njerez,po si xhanem nuk pranuat njehere qe njerezit e ndritur i meritojne keto cmime. Ndre ta edhe i madhi Dritero. Ai e thote vete qe kam qene kryetar i lidhjes se shkrimtareve, ashtu si edhe Kadare ka patur ngritje -uljet e tij por ne raport me sistemin dhe diktatorin i duhej te ishte i kujdesur, packa sec mendonte ai se per ndryshe te ikte koka. Sa per disident per Agollin mendoj se ka qene se eshte i vetmi qe me vepren Shkelqimi dhe renia e shokut Zylo, ka demaskuar burokracine dhe fallsitetin e sistemit komunist. Si ju duket kjo eshte pak? Lus zotin qe nje dite edhe Kadare te marre Nobelin, pse jo, ne si shqipatre duhet te ndihemi krenare, jo sic beme me ata cunat e kombetares zvicerane. Turp i madh. Driteroit i uroj shendet. Per ta kuptuar atemos flisni kot por lexojeni.
Njerezve primitive e me kulture rrugaces s”mund te jene komentues e as per te marre mundimin tu pergjigjesh !! Kur nje kategori e tille njerezish shan eshte njesoj si ai qe peshtyn perpjete e ,,peshtyma i sperkat fytyren !!!Nesje , nje njeri i vetem nuk mund te hedhe poshte nje diktature si e enveristeve ,por ajo Lidhje Shkrimtaresh ore njerez pa horizont e bindje te drejta ishin nje mbrotje ,nje mbeshtetese , e rregjimit diktatorjal qe lame pas !!A harroni shtypin e perditshem qe Shqiperine e klasifikonte nder vendet me me demokraci,me te zhvilluar ne rajon ,me nje popull te lumtur ,e te ushqyer si s”ka me mire ????? Asnje rregjim nuk mund te kete jete te gjate po nuk ka mbas vetes shkrimtarucet qe te zbukurojne ,te shendrrojne te zezen ne te bardhe ,e te kunderten ,te ngrejne ne pjedistal udheheqjen e bashkepunetoret e tij!!RRegjimi i sotem i Doktorit le ta quajme ne asnje menyre nuk mund te krahasohet me te diktatorit se jane dy sisteme te ndryshem e epoke te ndryshem !! Doktorit ju dhane udhezime,ju dorezua me bese nje Shqiperi me sistem plurarist ,e zbatoi nje per nje axhenden e perpiluar me nje ide kryesore qe shkaktaret e gjenocidit shqiptar ne 5-dekada te mos denoheshin e te hakmerrej ndaj tyre ,,gja qe u realizua me sukses !!!Ajo armate shkrimtaresh me ne krye Agollin le
Driteroi eshte dhe ngelet i madhe vepra e tije eshte e pavdekshme po njeriu edhe gabon
Z Aleko mund te te them se figuren e nje shkrimtari ne Shqiperi e per Agollin eshte dhe fjala nuk eshte se fjala e mendimi im e ul apo end´gren ,por m,q,se gaboheni ne konkluzionin tuaj une ju pergjigjem se mendimin tim personal ,ate qe kam jetuar,prekur e kaluar mbi supet e mija askush s”do te me ndaloje qe te shpreh mendimin tim personal !!!!Qe nuk kam ate fuqine e madhe qe me nje grusht te shemb dhe malin dihet qe s”e kam dhe per kete keta emra ,keta shkrimtare qe gradat,meritat, cmimet ju kujtoj se i moren ne epoken e famshme te realiz–socialist !!!Dhe ato perkthimet e tyre neper Franve apo D,D,R gjermane apo dhe ne ndonje shtepi botimi me prirje te majta i kryen po ne ate kohe qe moren dhe dekorata e cmimet enveriste !!Ky zoteri Agolli qe ne keto vite pas rrenimit te diktatures shkruan e boton pa censure a ka thene ndonje fjale per kohen e hippokrizise ?????? Por vazhdon dhe sot te quaje kryevepra ato krijime fallso e te genjeshtra !!!Mund vtem te permend nje personazh te tij ,ate fshatarin e varver e pa veshje qe ai e pershkruante si ne pioner te marksizmmit e madje me barkun plot !!!! Keto shkrimtare duhet po vete te shpallnin te pavlefshem krejt ate krijimtari boshe e te rreme e me siguri qe do te kishin respektin e popullit krejt e jo vetem te pinjolleve te vecante si ju me shoke !!!! Por kane marre nje amanet nga diktatori i dyte qe na la shendene ,(Alia ) qe vetem fjalen pendim e falje te mos guxojne te thojne se rrezikohen nga shtrengata e hakmarrjes !!!!Ja se cfare lidhje ka ajo grup i shkrimtareve me partine meme !!!!Shkrimtaret e vertete shqiptare u burgosen e u internuan se shkruanin ndryshe e nuk perkrahen rregjimin diktatorjal me veprat e talentin e tyre !!!!Duhet te dini dhe numrin e tyre qe nuk jane te pakte si poeti Borshi me shoke !!!!!