Te fundit
Nga se vuan Drejtësia ?
28 Tetor 2011, 20:14Blog
TEMA
2. Mbi reformen ne Drejtesi
Fitim Hoxhati
Reforma në drejtësi si çdo reforma ka e duhet të ketë shkak dhe mbi këtë bazë duhet të ketë një synim. Këtë e kemi thënë të gjithë e gjithmonë dhe në dukje është e saktë , korrupsioni e paaftësia , por e keqia është se këto terma kanë na tyrë deklarative, politike e propagande partiake, sepse nuk shoh të jetë bërë ndonjë analizë konkrete e as rrugë konkrete për luftimin e tyre .Reforma nuk bë het me teza të hedhura në seminare e konferenca , teza që po të më kërkohet mund të vërtetoj se janë pikë për pikë përseritje prej kaq e aq vjetësh . Kjo jo vetëm se pjesmarja disiplinohet me një ftesë e me një program bajat : referati me temën .. nga x, pyetje e përgjigje nga y , diskutim i kryesor nga filani e diskutimi i dytë nga fisteku . Ah po edhe .. konkluzionet: Të rriten inspektimet , të rriten procedimet dhe dënimet për korrupsionin e të tjera si këto që me ngjajnë si recetat e gjata të disa mjekëve tanë që njohin vetëm mjekimin e sëmundjes e nuk e njohin parandalimi e saj . Reforma duke analizuar shkencërisht problemet për të dalë në rrugë zgjidhjet nuk behet as me debate televizive të cilat në më të shumtën vlejnë për tërhequr vëmëndjen e publikut për problemet , në mos po që ta dijë ky publik “sa i zgjuar jam e si i a bëra mat filanit “ .
Nëse bëhet punë e vërtetë shkencore për kriminalitetin a konfliktet civile , natyra , llojet , tendecat , shpërndarja , të dhënat për personat e implikuar , format , më nyrën e ndëshkimit a zgjidhjen e tyre e plot të tjera, mjafton të dihet se që nga viti 2008 në Shqipëri nuk del statistika e përqëndruar në shkallë vendi sepse specialisti i vetëm që paguhet për atë punë vërtetë ulet në karrige por bën punë të një sektori tjetër me organikë të bollëshme e të plotësuar. Se si mund të studiohet sëmundja pa analizat e të dhënat e nevojëshme këtë e dinë vetëm…. xherahët .
Kur u njoha me deklaratën e të nderuarit nënkryetar të K.L.D, z. Kreshnik Spahiu, se dy janë problemet më madhore me të cilat përballet sistemi i drejtësisë: vonesat në afatet e gjykimit dhe nepotizmi (Gazeta Shqip dt 19.4.20) më erdh për të qeshur sepse tablloja reale e Drejtësisë tonë na nxjerr të dhëna e probleme tejet të rënda para të cilave vonesat e proceseve janë pesë me hiç e që padyshim nuk i hasim jo në Europën perëndimore por as në vendet e tjera të Ballkanit , sikurse del nga statistikat zyrtare të Ministrisë tonë të Drejtësisë për aq sa janë publikuar në vëllime të posaçme e në internet deri më 2008 ( për 3 vjetët e fundit duhet të ketë shkrirë shërbimin e saj statistikor ndryshe nga Gjykata e Lartë që ka korrektese të dukëshme edhe për vitin 2010.)
Pa dyshuar në aftësitë profesionale e ndershmërinë e shumicës së juristëve , gjyq ta rëve , prokurorëve e avokatëve, përmasat e të dhënave negative statistikore duket se nuk njihen nga dinjitarët tanë të Drejtësise përderisa nuk mund të them se mby llin sytë.
Të marrim cilësinë e vendimeve të gjykatave të rretheve gjyqësore që na japin mundësinë të zbulojmë simptomat e dy nga semundjet kryesore të Drejtësisë . që për mua janë paaftësia profesionale në shkallë e përmasa shqetësese dhe korrupsioni .
Më 2008 gjykatat e Apelit kanë cënuar 29 % te vendimeve penale të shqyrtuara me rekordet e Apelit Shkodër 53 %, Korçë 44 % . Vlorë 58 % Fier dhe Apeli i Krimeve të rënda 45 % etj, ndërsa nga gjykatat e rretheve gjyqësorë, Tepelena 50%. Fieri 60 % , Lezha 73%, Kukësi 75 % . etj
Tabllo të tillë në penalet kemi edhe për vitet e mëparëshme , më 2007 gjithsej cënuar 28 % e çështjeve të shqyrtuara në gjykatat e Apelit, me 2006 mbi 50 % më 2005 rreth 65 % etj..
E tillë është tablloja edhe për çështjet civile : me 2008 cënuar 32 % më 2007 28 %. më 2006 afro 50 % me 2005 mbi 30 % etj.
Nga sondazhet e njëjta punë edhe me 2009. Gjykatës së Tiranës i janë cënuar gjithsej rreth 25 % e vendimeve ndërsa asaj të Shkodrës 24 % etj
Duke lënë mënjanë domethënien e këtyre të dhënave për cilësinë e punës dhe shkallën e drejtësisë reale, vetëm në aspektin ekonomik këto të thonë se përgjithësisht 30 % e buxhetit të Drejtësisë vete dëm ndërkohë që në fushë të biznesit , rëndimi i kostos së prodhimit në përmasa të tilla ka vetëm një përfundim: Faliment!
Por ç’flas ! Një të të gjashtës së palëve u ështe bërë padrejtësi ndërsa një të gjashtës tjetër u janë njohur të drejta ne kundërshtim me ligjin .
E shikuar me dylbitë e Komitetit Shqiptar të të drejtave të njeriut me 2008 rezultojnë afro 30 mijë çështje civile me palë kundështare dhe duke pranuar se në të palët janë vetëm me nga një person dalin 60 mijë dhe me një të tretën 20 mijë të dëmtuar ose të favorizuar padrejtësisht që kanë pasoja në gjithë familjet përkatëse që ndaj mezatares familjare prej tre vetash japin 60 mijë të dëmtuar apo të favorizuar.
Ndërkohë kemi afro 31 mijë çështje me palë të vetme që përfaqësojnë 90 mijë familiare që japin 30 mijë të dëmtuar apo të favorizuar . Gjithsej të tillë në proceset civile ,100 mijë veta. U duhen shtuar këtyre dëmtimet nga preceset gjyqësore penale dhe demtimet nga e çështjet e hetimore të pushuara por të rifi lluara .
Dhe në të gjitha këto nuk përshihet gjithë rrethi i të dëmtuarve apo përfituesve padrejtësisht sepse kryesisht në gjykimet civile me palë e kundërshtare mund të kemi edhe 10 a 20 persona e më shumë që përbenë palet në seicilin krah sidomos në çështje të tilla si kthim pronash , pjestim pasurie , apo konflikte trashëgimie sikurse mund të kemi edhe në gjykimet me palë të vetme por me shumë pretendues siç ndodh rëndom në vertetimet e fakteve juridike etj .
Nuk do ishte pa bukë të thuhen dy fjalë edhe për cilësinë e vendimeve të Gjykatave te Apelit e pse jo edhe të Gjykatës së Lartë por as është vëndi e as i lejoj vehtes të bëhem monoton, ndaj për të gjitha gjykatat e bashkë me to , këtë radhë edhe për Prokurorinë, Ministrinë e Drejtësisë e atë të Brëndëshme,do them nja dy fjalë që kanë brënda komedinë e tragjedinë profesionale .
Është fjala per çështjen Almir Rrapo:
Me datën 2.7.2010 në përgjigje të një kërkese amerikane për ekstradimin e tij , me mbështetje të Ministrisë së Drejtësisë e Prokurorisë , është arrestuar Almir Rrapo
Gjykata me datë 30.09.2010 ka,pranuar kërkesën e Prokurorisë për ekstradimin e tij në Sh.B.A., vendim të cilin Gjykata e Apelit Tiranë me datë 01.11.2010, e ka lënë në fuqi .
Me menjëherë pas kësaj , Gjykata e Strasburgut kërkoi pezullimim e ekstradimit për më kot .Me datën 25 nëndor 2010 realizohet ekstradimi i tij .
Deri këtu, ligjërisht gjithçka në rregull . Në dukje nuk ka as komedi e as tragjedi Për të gjitha vendimet e gjykatave, nuk kanë një fakt , që për nderin e tyre profesional do ish më mirë të thuhet se i janë shmangur qëllimisht në të kundërtën del bllofi profesional : Almir Rrapua nuk është arrestuar në Shqipëri ! Ky është një fakt thelbësor sepse Shqiperia ekstradon vetëm të arrestuarit në territorin e saj
Kjo doli menjëherë mbas arrestimit dhe para kërkesës së prokurorisë për ekstradim, në letren e Almir Rrapos drejtuar ambasadorit amerikan shkëlqesisë së tij Dr. John L. Withers publikuar më 14/07/2010 në të cilën saktësohet se arrestimi i tij është bërë :“…më datë 02.07.2010, në mjediset e Ambasadës që Ju administroni “.
Të gjitha organet tona shtetërore ,Policia, Ministria e Drejtësisë , Prokuroria, gjykata e shkallës së parë Tiranë , ajo e Apelit dhe vetë Gjykata e Lartë , nuk dijnë në mos po nuk duan të dijnë se territori i një ambasade ka statusin e eksteritorialitetit dhe në aspektin e ligjëshmërisë është pjesë e territorit të shtetit që përfaqson , status që njihte dhe respektonte edhe shteti I diktaturës së proletaritit sikurse dihet nga të gjithë me precedentët e hershem të Popajve dhe mijrave qe u dyndën ambasadave me 1990. Në këtë kuptim arrestimi nga shteti shqiptar i një personi në territorin e një shteti tjetër është një rast pa precedent i cënimit të sovranitetit të atij shteti . Këtë rast e ka parashikuar e rregulluar posaçërisht Kodi I Procedurës sipas nenit 490/2.a të të cilit veprimet për ekstradim nuk lejohen kur personi që kërkohet të ekstradohet edhe sikur të mos këtë shtetësinë përkatëse është kthyer vullnetarisht në territorin e shtetit që e kërkon.Kjo sepse ekstradimi ndodh me arrestin në territorin e një shteti dhe dërgimi në territorin e shtetit kërkues .Kjo do të thotë se gjithë këto gjyqe kanë qënë pa vend .
Padyshim , hyrja e policisë sonë në ambasadë është bërë me dijeni e pëlqimin e autoritetit përkatës por kjo nuk I ndryshon gjërat. Me hyrjen e Rrapos në ambasadë procesi I ekstradimit e humbi fuqinë . Tashmë, në thelb Amerika i ka kërkuar ndihmë Shqipërisë të bëjë një arrestim në …Amerikë. Transportimi I tij nga ambasada në Amerikë nuk është as ekstradim e as kalim tranzit që ndodh mes tre shteteve , arrestimi në shtet i një personi për ekstradim dhe transportimi në shtetin kërkues nepërmjet një shteti të tretë, neni 502 i KPrP. Rasti i Rrapos nuk është as ekstradim e as tranzitim për të cilat duhet ligjërim nga organet shqiptare por thjeshtë transportim i një personi për të cilin mund të jepet vetëm ndihmë teknike dhe respektim i rregullat kufitare .
Për ta mbyllur këtë pjesë duhet thënë se edhe po të pranohet se Gjykata e Strasburgu nuk duhet të jetë informuar se arrestimi, ka ndodhur në ambasadën amerikane me kërkesën për pezullimin e ekstradimit ka shkelur të drejtën ndërkombëtare sepse në bazë të Konventes Europiane për mbrojtjen e të drejtave të njeriut dhe lirive themelore , ajo gjykatë investohet vetëm pasi pretendimet e kërkuesit të jenë shqyrtuar nga të gjitha hallkat kompetente të ven dit të tij e në këtë drejtim ajo ështe në dijeni se procedurat vazhdojne përderisa ngulmon të pritet vendimi i Gjykatës së Lartë.Kjo do te thotë se Gjykata e nderuar , nëse vërtetë ka urdhëruar pezullim ,i ka lejuar vehtes të cënoje statusin e saj . Mos ka menduar se Shqipëria nuk është as Francë e as Sllovaki por .. këmbë dhie ?.
– Vijon –
4 komente në “Nga se vuan Drejtësia ?”
Lini një Përgjigje
Lini një Përgjigje
Më të lexuarat
24 oret e fundit
Javen e fundit
Blog Tema
Artikulli eshte shume i mire por teper profesional per lexusin e zakonshem …..
Shqiptaret jane bere llafazane te medhenj,lene dasmen(reformen zgjedhore) dhe shkojne per shkarpa.
Si llafazane lexojne nje gazete fund e krye dhe s’bejne azgje konkrete p.sh. per reformen zgjedhore.
Kjo ju zgjat kohen per te vjedhur.
F.Kosho
Une nuk kuptoj pse gjykatat tona nuk gjykojne me komision gjyqtaresh te krijuar nga populli sic e ka edhe USA , Italia etj –Ku jane (Jurors = njerez te thjeshte te zgjedhur ne mes te popullit ) ata qe vendosin per dhenien e vendimit mbi bazen e fakteve qe paraqesin avokatet dhe prokuroroet
—–Kjo metode qe ka USA , eshte nje metode qe e nxjerr jashte loje korupsionin qe bejne gjyqtaret
–Ne fakt ne USA , e kane kete metode vetem per disa lloj ceshtjesh , por ne Shqiperi duhet aplikuar per te gjitha ceshtjet, t epakten tani sa te konsolidohet demokracia , dhe ne ket’ menyre del jashte loje korrupsioni
–Une nuk e kuptoj pse nuk aplikohet kjo metode demokratike ne gjykim ne Shqiperi ?
—-Kjo metode e gjykimit me te zgjedhur nga populli ka qene edhe ne kohen e Diktatures, por atehere ishte fromale
…Ama existonte si Institucion gjykimi me gjyqtare te zgjedhur nga populli
–Por kjo metode gjykimi i ceshtjeve me gjykates te zgjedhur ne popull ,
eshte metoda me demokratike dhe vjen qe nga koha e Greqise Antike
—- Interesatn eshte se Enveri megjithse ne diktature e kishte vendosur kete metode gjykimi , duke i dhene nje aparence demokratike gjyqesorit te tij
-Ndersa demokracia shqiptare sot , ne vend qe kete metode gjykimi ta bente tamam Funxionale , ajo e hoqi fare ….!!!!!!!!??????
-Dhe tani hajde merru me gjyqtaret qe jane te gjithe te koruptuar,sepse ne jemi ne fillim te demokracise dhe natyrisht ata duan te pasurohen
——Sipas meje zoteria ne artikull duhet te diskutoje –Pse kjo lloj metode qe perdoret kudo ne boten moderne , ne Shqiperi nuk perdoret aspak ?
–Apo keta politkanet tane nuk kane besim tek populli shqiptar , se ju duket sikur populli yne ka nivel te ulet ?
—–Nje gje duhet te dijne keta intelektualet pordhace qe kemi ne krye te cdo institucioni :
Populli shqiptar deri tani ne sondazhin qe po bejne prej 10 vjetesh organizatat me serioze te EU dhe USA
per matjen e koeficientit te inteligjences midis popujve –Shqiptaret jane ne vend te dyte ne Bote
dhe ne te vend te pare ne Europe …
— Pra zbatimi i metodes se gjyqtareve te zgjedhur nga populli i eliminon ato difeket qe paraqet zoteria ne artikull
-Sa per ate te Strasburut , nuk ja vlen te diskutohet , –Eshte mire te mos vuajme nga megalomania…
Ne kuadrin e shoqerise me prozen e antikitetit grek tek “Edukata e Kirit” te Ksenofontit ( 435-335 p.e.r) po ju parashkruaj nje fragment pa koment per drejtesine:
“Parimet e drejtesise i di mire,neno” (thote Kiri).”Si i ditke?”.”Kete e verteton mesuesi i im ;ky kish kuptuar se une isha aq i zoti ne kete mesim , sa qe me vuri dikur edhe gjykates qe te gjykoj shoket e mi.Madje ne nje gjyq hengra dhe te rrahura se s’gjykova drejt.Ja si qe puna : nje djale me shtat te gjate kishte veshur nje manto te shkurter ; udhes takoi nje djale me te vogel dhe me nje manto te gjate ; ia merr aty per aty , e vesh ate dhe te veten ia vesh djalit te vogel . Me vune gjykates dhe une mora kete vendim : Secili nga keta te mbaje rroben qe i vete pas trupit . Mesuesi me rrahu per kete gje dhe me tha : vendimi yt do te ishte me vend , po te ishe ngarkuar te gjykosh se kujt i pershtatet , kujt i vete mire kjo ose ajo rrobe ; po , meqenese ti u zgjodhe gjykates qe te gjykosh kujt i perket kjo ose ajo rrobe , kush duhet ta kete rroben , ai qe e ka pasur dhe qe e ka blere , apo ai qe ja rrembeu , duhej te vendosje sipas ligjit , i cili thote : “C’do gje e ligjshme , eshte e drejte ; c’do gje e paligjshme , e padrejte”…