Te fundit
Problemi i Shqipërisë është adhurimi i Perëndimit për Edi Ramën
19 Qershor 2026, 13:12Blog
TEMA
Adhuruesit perëndimorë flasin për Ramën sikur ai jo thjesht qeveris Shqipërinë, por po e tërheq personalisht drejt shekullit XXI. Pikërisht ky është problemi.
Fron Nahzi
Protestat në Shqipëri – të quajtura “Revolucioni Flamingo” – mund të kenë tërhequr vëmendjen ndërkombëtare, por nuk ka gjasa t’i japin fund kontrollit të kryeministrit Edi Rama mbi pushtetin. Jo sepse shqiptarët janë të kënaqur. Jo sepse korrupsioni është zhdukur. Jo sepse institucionet shqiptare janë më të forta se kurrë. Rama mbetet i sigurt sepse opozita zyrtare ka shpenzuar vite duke shkatërruar besueshmërinë e vet.
Për sa kohë që Partia Demokratike mbetet e lidhur me Sali Berisha, Rama fle i qetë. Për shumë shqiptarë, zgjedhja nuk është mes qeverisë dhe opozitës. Është mes dy epokave politike nga të cilat janë lodhur. Berisha, i rënduar nga dekada polemikash, mbetet simbol i një klase politike që refuzon të largohet nga skena. Partia Demokratike i ngjan gjithnjë e më shumë një biznesi familjar të maskuar si lëvizje politike, më e interesuar të mbrojë trashëgiminë e vet sesa të ndërtojë të ardhmen e Shqipërisë.
Kjo është polica më e madhe e sigurimit politik për Ramën. Por sfida e tij më serioze nuk po vjen nga Parlamenti, por nga shoqëria civile. Lëvizja Flamingo nuk është thjesht anti-Rama – ajo është edhe anti-Berisha. Ajo refuzon zgjedhjen e rreme që ka dominuar politikën shqiptare për një brez dhe përfaqëson qytetarë të lodhur nga lufta e përhershme politike mes burrave që kanë sunduar Shqipërinë drejtpërdrejt ose tërthorazi për pjesën më të madhe të epokës postkomuniste.
Ajo që e bën këtë lëvizje të rrezikshme nuk është madhësia e saj, por mesazhi i saj. Ajo kërcënon narrativën që Rama ka ndërtuar me kujdes për dy dekada.
Asnjë politikan në Ballkan nuk e ka marketuar veten me më shumë sukses te elitat perëndimore. Rama nuk është thjesht kryeministri i Shqipërisë; ai është bërë një markë politike me stil jetese. I rrjedhshëm në anglisht, frëngjisht dhe italisht, ai lëviz pa vështirësi mes konferencave, galerive të artit, think tank-eve, samiteve dhe rretheve elitare sociale. Ai admirohet nga gazetarë, diplomatë, arkitektë, filantropë, konsulentë dhe arbitra kulturorë që shohin tek ai imazhin e një reformatori modern evropian.
Shumë admirues perëndimorë flasin për Ramën sikur ai jo vetëm qeveris Shqipërinë, por po e tërheq personalisht drejt shekullit XXI. Pikërisht ky është problemi.
Nganjëherë, Rama duket më pak i interesuar të jetë kryeministër dhe më shumë të bëhet figurë historike. Ai është politikan, piktor, autor, patron arkitektësh, dizenjues kollaresh, intelektual publik dhe kurator kulturor – të gjitha të mbledhura në një personalitet të ndërtuar me kujdes. Ai nuk qeveris thjesht Shqipërinë. Ai e performon Shqipërinë.
Gjithçka përfundon duke u rrotulluar rreth tij. Projektet infrastrukturore bëhen projekte të Ramës. Iniciativat kulturore bëhen iniciativa të Ramës. Politika e jashtme bëhet diplomaci e Ramës. Zhvillimi urban bëhet vizioni i Ramës. Qeveria i ngjan gjithnjë e më shumë një produksioni me një njeri, ku ministrat janë aktorë dytësorë dhe institucionet ekzistojnë për të amplifikuar figurën kryesore.
Mbrojtësit e tij e quajnë këtë lidership. Kritikët e tij e quajnë narcizëm të ngritur në filozofi qeverisëse.
Rrënjët e këtij stili politik shtrihen që në vitet e tij si kryetar bashkie i Tirana. Historia u bë e famshme: Rama lyu fasadat e ndërtesave të epokës komuniste me ngjyra të forta dhe fitoi vlerësim ndërkombëtar. Vizitorët e huaj panë krijimtari dhe transformim. Kritikët panë diçka tjetër: fasada shumëngjyrëshe që fshihnin realitete të neglizhuara pas tyre.
Vite më vonë, metafora duket e pashmangshme. Kulla moderne ngrihen, arkitektë ndërkombëtarë vijnë, zhvillimet luksoze shtohen, investitorët e huaj mirëpriten me krahë hapur. Megjithatë, shumë shqiptarë po pyesin gjithnjë e më shumë nëse transformimi po ndodh për qytetarët e zakonshëm apo për një klasë globale investitorësh, zhvilluesish, konsulentësh dhe miqsh politikë.
Pavarësisht se drejton një Parti Socialiste, Rama shpesh qeveris më pak si socialist dhe më shumë si drejtor ekzekutiv i një shteti të vogël në dispozicion për blerje. Qoftë kur paratë vijnë nga Europa, Gjiri, United Arab Emirates, apo nga projekte të lidhura me rrethin e Donald Trump dhe Jared Kushner, mesazhi mbetet i njëjtë: Shqipëria është e hapur për biznes.
Shumica e shqiptarëve nuk janë kundër investimeve. Përkundrazi, ata mirëpresin zhvillimin dhe rritjen ekonomike. Ajo që kundërshtojnë është mungesa e transparencës. Ata duan transparencë në vend të marrëveshjeve prapa dyerve të mbyllura. Duan llogaridhënie në vend të favorizimit politik. Duan institucione që vlejnë më shumë se personalitetet.
Këto kërkesa godasin drejtpërdrejt në zemër të projektit të Ramës. Mbështetësit ndërkombëtarë të kryeministrit shpesh lavdërojnë vendosmërinë e tij. Ata festojnë aftësinë e tij për të kapërcyer burokracinë dhe për të realizuar gjëra. Por demokracia me buldozer duket gjithmonë më tërheqëse nga jashtë sesa nga brenda. Elitat perëndimore i duan liderët e fortë kur miratojnë projekte arkitekturore, firmosin marrëveshje investimesh dhe flasin gjuhën e modernizimit.
Qytetarët duhet të jetojnë me pasojat. Pikërisht këtu lëvizja Flamingo ka dhënë goditjen e saj më të fortë. Ajo ka ekspozuar hendekun mes Shqipërisë që ekziston në revistat ndërkombëtare dhe Shqipërisë që përjetohet nga shumë prej qytetarëve të saj. Ajo ka detyruar admiruesit perëndimorë të përballen me pyetje të pakëndshme, pasi shpesh kanë qenë të gatshëm të anashkalojnë shqetësimet demokratike në këmbim të stabilitetit, mundësive për investim dhe një partneri karizmatik.
Simbolika nuk mund të ishte më e përsosur: një flamingo rozë përballë një kryeministri dy metra të gjatë që ka kaluar vite duke dominuar politikën shqiptare.
Për momentin, Rama mbetet fort në kontroll. Ai nuk po jep dorëheqjen. Ai e kupton se protestat vijnë e ikin. Vapa e verës vjen, turmat zvogëlohen, cikli i lajmeve lëviz përpara. Qeveritë mbijetojnë dhe establishmenti ndërkombëtar mbetet kryesisht mbështetës.
Kjo është arsyeja pse lëvizja Flamingo nuk ka gjasa ta largojë nga pushteti. Rëndësia e saj qëndron diku tjetër. Për herë të parë pas shumë vitesh, ajo ka sfiduar mitin që rrethon Edi Rama, duke treguar se pas imazhit të burrit-shtetar artist, të preferuarit të konferencave perëndimore dhe hapjeve të galerive, qëndron një politikan që akuzohet gjithnjë e më shumë për përqendrim pushteti ndërsa e paraqet atë si progres.
Kërcënimi më i madh për Edi Ramën nuk është Sali Berisha, i cili mbetet i rënduar nga e kaluara. Nuk është as vetë lëvizja Flamingo. Kërcënimi i vërtetë është hendeku në rritje mes imazhit që ai i ka shitur me sukses botës dhe realitetit që një numër gjithnjë e më i madh shqiptarësh besojnë se po përjetojnë në vend.
Fron Nahzi është autor i librit Ethnic Interest Groups and U.S. Foreign Policy: The Albanian-American Movements.
17 Komente
Lini një Përgjigje
Më të lexuarat
24 oret e fundit
Javen e fundit
Blog Tema
O loqe , çfare adhurimi ... Po te beje nje krahasim. Edi Rama - Sazan Gurri si mendone. Edi Rama - Alfred Çako ke ndonje mendje. Edi Rama - Fatos bytha Lubonja si thua . Edi Rama - Tik Rosaku Llapa çfare mendone. Edi Rama -- Shehaj pulangrens ehhhh. Edi Rama - Qorri te pelqene komunizmi . Edi Rama - Shpend Gashi si thua . Edi Rama - Altin Goxhaj eeeeeee Edi Rama - Berrisha iiiiiii. Edi Rama - Flamure Noka jep nje mendjen. Edi Rama - Pilinçi uuuuuuu. Edi Rama....... Me nxire nje figure qe konkurron Ramen dhe te biem dakorde..... Shkruani per te kaluar kohen apo je me cerceaux mangut.
Pse duhet nje figure o burri qe ka idhuj drejtoret e gruas. Pse na duhet vec nje mer dhe jo mijera djem e vajza qe kane studiuar e bejme kerkime shkencore jashte se ketu nuk i le Skender Gjinushi? Kur Lubonja ishte ne burg, Rama ruante baben mos i qeraste gruan. Krahaso profesore me idiote si Rama e Berisha.
Mjaft mor budalla gazetaruc i Gelbazes, se le nam me kete propagande qesharake. Lideret perendimore nuk kane "adhurim" per shallvarexhiun e droguar qe e ka katandisur Shqiperine ne 2 milion. T'i rrahesh krahet ne samit dhe te besh sikur qesh me batutat bajate, nuk eshte mbeshtetje. Meso te dallosh miresjelljen dhe diplomacine e perendimoreve dhe mos e ngaterro me mbeshtetje. Palaco gazetar. Sikur neser te zgjidhej nje kryeminister i ri, do degjoje te njejtat fjale te mira dhe nxitese nga europianet. Jane per Shqiperine, jo per hajdutet qe na drejtojne, o kopan.
Ku e sheh adhurimin e Perendimit ky gomari? Se europianet qeshin neper samite me shakate pa kripe te Edit? Ata tallin menderen mor i shkrete.
Bravo o Fron Nahzi, duket qe nuk di se cfare mendojne shqiptaret, prandaj eja e jeto ketu qe ta kuptosh! Shkrimi yt duket si nje kamuflim i qendrimit te Iranit. Nese jeton ne Perendim, duket se nuk e meriton. Turp nese edhe ti je shqiptar!
Shkurt muhabeti o shoku Fron ai Edvini eshte thjeshte nje mashtrues ordiner, nje arixhofka! Por perendimi e ka ditur dhe e di qe Rama mashtron, po mashtron nje popull e komb, dhe pa i hyre gjemb ne kembe! Ndoshta per kete e "adhuron"! Por sa ka pare shqiperia e perendimi keshtu pehlivanesh o Fron! Ndoshta te ka mashtruar ty se nuk jeton ketu! Dhe dicka, mos harro se ka lindur ne bllokun e udheheqjes komunitete dhe ka qene i privilegjuar, dhe me sport, gjuhe te huaja dhe kurva eshte marre, kur te tjeret dhe leke per te blere lapsa e fletore e libra nuk i kishin. Shpesh shkonim ne shkolle dhe pa buke dhe pse ishim talent ne shkolle! Dhe dicka tjeter: goja e tij le te flase sa gjuhe te doje, por zemra e tij kurre nuk foli shqip! Se nuk eshte dhe nuk ndjehet shqiptar dhe pse ne shqiptaret e toleruam dhe privilegjuam duke e bere kryeminister!
Nazi solli Sorrosin ne Shqiperi....pra o Naz si beri pallatet beri cdo gje vetem fazade....
Sa idiot qeka Frani.Dhe te mendosh qe ky dhe tipa si ky marrin poste drejtuese.
Ceshte ky shellire mo qe na tregon ne se me kete levizje alla Lubonja i paskan rene kreditet Rames ne Europe..Ik pi ndonje kafe nga Irani , beje ndonje takim me keta bejtexhinjte qe gjoja drejtojne protesten ,por aman fshehurazi sidomos me goxhajn,beja me sy ketyre cubave molorovare te berishes dhe hajde shkruaj prap delenxhi. Na ve dhe emer te huaj
Perceptim interesant dhe realist. Rama ne politiken e jashtme ndjek te njejten linje si Enveri. Bej ate cfr te kerkojne e mos shkel vijen e kuqe, e rri ne pushtet sa te kesh ymer. Kjo per perendimoret konsiderohet ekujliber dhe ata aq duan. Shqiperia eshte lemsh sepse lemsh kemi trute si milet. Sistemi komunist ka dozen kryesore te ketij demi. Shqiptaret i hodhen gure Perendise, prishen gjithçka, njeriun, shpirtin, besimin, ekonomine, individualitetin, pronen dmth baraz me kafshen...
O Noz.! Po votat ne Shqiperi nga perendimi i merr apo populli socialist? Nga menyra si shkruan dukesh cqelbesire je
Edi Rama per ato qe flet i realizon, eshte punetor, vizionar, i mencem, i thjesht me shume se te gjithe, cfaj ka ai se ka per rreth injorant, mashtrusa, hajduta e teveqele qe nk munde ta konkurojne. Per sa shikojme sot per sot nuk ka snje konkurent, Ato qe po nxisin protestat te dalin e te ballafaqohen ne popull nese e ndjejn veten se munde ta konkurojne.Edi Rama sot per sot eshte i pa konkurushem ne Shqiperi. Populli ne shumic e do.
Pikës i ke rënë!
O loqe. Perendimi dmth zyrtaret e larte perendimore nuk adhurojne Ramen as si shtetar, as si artist, as si vizionar, as per stilin e jeteses, as si poliglot, as si arkitekt. Ata e adhurojne per sa kohe u mbush xhepat nga parate e taksapaguesve me te varfer te Europes dhe i qeras me copa Shqiperie. Rama ,ashtu si gjithe diktatoret e autokratet nuk e kupton ose nuk e kupton se vershimi i rinis ne rruge drejtohet jo vetem kunder tij por kunder modelit te shtetit te tij, nje model shteti te korruptuar qe nga baza deri ne maje, qe varferon e grabit qytetaret per tu pasuruar vete dhe miqte e tij nderkombetare, Rama nuk e kupton se popullit po i soset durimi dhe se momenti kur populli te kuptoje se nuk ka cfare humbet me , nuk do jete nje moment i kendshem per Shqiperine. Ai ka detyren dhe mundesine qe ta shmang ate moment dhe jo te perserise gabimin e Berishes ne 97 qe e coi vendin ne prag per luftes civile.
Ai admirohet nga gazetarë, diplomatë, arkitektë, filantropë, konsulentë dhe arbitra kulturorë që shohin tek ai imazhin e një reformatori modern evropian.—thotë Froni. ________________________ Thotë Froni por ia fut kot. Nuk jep asnjë shembull se kush e adhuron. Askush s'e adhuron Ramën në Perëndim, as nuk iu plas fare për një klloun me atlete bullizues, i cili dikur quante Trumpin rrezik botëror, madje e talli para ca kohësh në prani të Makronit, kurse tani i thurr elozhe Trumpit. Përkundrazi, Rama bën sikur i adhuron ndërkombltarët, sipas interesit të vet, e iu jep copa Shqipërie, si psh Melonin
Ku e sheh "adhurimin" e Perendimit per Ramen, ti mor tutkun? Lideret e shteteve 100 here me te fuqishme se Shqiperia, paskan "adhurim" per nje cope drogaxhi hajdut te korruptuar qe nuk drejton dot as nje vend sa nje glase zogu ne harte. Mos ngaterro buzeqeshjet dhe miresjelljen e percipte me respekt ose adhurim. Fjalet e mira dhe buzeqeshjet, perendimoret ja japin edhe diktatoreve te vendeve te dhjera te Afrikes. Eshte etikete baze e miresjelljes. Ky gomar kujton se pelqejne Ramen. Eh mor laper i shkrete. Ti fut leket ne xhep, po mjere ata qe te besojne.